Bloggfęrslur mįnašarins, mars 2008

Laun ķ almannažjónustu

Alžjóšlegur barįttudagur kvenna var laugardaginn 8. mars sl. og ķ žvķ tilefni haldinn kvennafundur į Nasa, fundurinn var žverpólitķskur og var Hvöt félag sjįlfstęšiskvenna mešal žeirra sem tóku žįtt ķ undirbśningi fundarins. Undir fundarbošiš skrifaši hópur kvenna ķ almannažjónustu.

Ég tek undir žau sjónarmiš sem gagnrżna žaš hvernig veršmat ólķkra stétta eša geira viršist umönnunarstéttunum ķ óhag. Erfišlega hefur gengiš aš fęra mat į störfunum sem žarna eru unnin til jafns viš vinnu žeirra sem sinna karllęgari störfum. Fram kom hjį einum af mörgum konum sem höfšu framsögn į kvennafundinum į Nasa, aš munurinn į milli grunnlauna ljósmóšur og verkfręšings hjį sama atvinnurekandanum, rķkinu, vęri 80 žśsund kr. į mįnuši. Ég velti fyrir mér skżringunni į žessu.

Almannažjónusta hér į landi er ekki rekin į gróšasjónarmišum.  Ein skżringin į launamuninum er eflaust eftirfarandi. Verkfręšingurinn getur boriš sig saman viš verkfręšinga sem ekki semja viš rķkiš og žannig notiš žess aš til sé sį samanburšarhópur sem einmitt vinnur ekki hjį rķkinu. Žó aš flestir séu sammįla um aš ljósmęšur sinni jafnmikilvęgum störfum og verkfręšingar žį skiptir samanburšurinn mįli. Ljósmęšurnar hafa ekki slķkan samanburš og hafa žvķ ekki žau rök sem verkfręšingurinn hefur.   

Jafnframt hlżtur žaš aš skipta mįli aš um stórar stéttir er aš ręša. Samningar hins opinbera viš svo stóra hópa žżša svo stórar fjįrhęšir aš mįlin verša allt öšruvķsi en ef um er aš ręša minni hópa sem fįst um laun starfsmanna sinna og žann hóp sem starfar aš sama markmiši. Ķ minni hópum eru önnur sjónarmiš uppi en gilda ķ stórum hópum. Žar er hęgt aš sżna fram į aš ašrar breytur skipti verulegu mįli, en žęr sem fyrirfram er bśiš aš semja um ķ kjarasamningum. Žvķ er eflaust farsęlla fyrir launaumslagiš aš semja um laun sķn ķ minni hópum eša innan žrengra mengis en gengur og gerist ķ żmsum umönnunarstéttum.

Ljóst er aš konur velja sér gjarnan nįm og störf sem tilheyra almannažjónustu og žęr eru af einhverjum völdum ólķklegri til aš sjį tękifęri ķ einkarekstri innan almannažjónustunnar en karlar. Sagan sżnir okkur aš almannažjónusta nś snżst mun frekar um umönnunarstörf og störf sem konur hafa vališ sér heldur en störf sem karlar velja sér gjarnan frekar. Karlarnir sįu tękifęrin ķ mun meira męli en konur, tóku verkefnin aš sér meš einkarekstri, hófu rekstur fyrirtękja sem sinna verkefnum til hins opinbera sem annarra. Nś njóta karllęgu fagstéttirnar žess aš eiga samanburšinn viš hópinn sinn sem ekki vinnur eingöngu hjį hinu opinbera og žaš fęrir launin žeirra upp. Einkareksturinn getur žvķ skipt verulegu mįli og naušsynlegt er aš fleiri konur sjįi žau sjónarmiš.


Greišslur til foreldra

Af žvķ aš mįliš hefur veriš svo mikiš ķ fréttum langar mig ašeins aš bęta viš ķ umręšuna. Rétt er aš taka žaš fram aš endanleg śtfęrsla į žjónustugreišslum til žeirra foreldra sem bķša eftir leikskólaplįssi fyrir börn sķn liggur ekki fyrir og veriš er aš skoša mįliš.

Hugmyndir eru uppi um aš greišslan verši svipuš og nišurgreišsla til dagforeldra, eša rśm 30 žśsund į mįnuši fyrir 8 tķma vistun og greitt verši til foreldra barna 18 mįnaša og eldri sem komast ekki inn į leikskóla.  Žetta eru hugmyndir sem leikskólarįš į eftir aš fjalla um og samžykkja. Fleiri hugmyndir aš žjónustu verša einnig skošašar t.d. einhvers konar tilbrigši viš dagforeldražjónustu og hvernig fjölga mį leikskólaplįssum.

 


Aš taka hlutina śr samhengi - heimgreišslur vs. bišgreišslur

Ķ gęr kynnti borgarstjóri aš von vęri į nżrri žjónustu fyrir borgarbśa sem eiga börn sem bķša eftir žjónustu į leikskóla eša ķ önnur nišurgreidd śrręši. Nś hefur fulltrśum ķ minnihluta ķ borgarstjórn enn og aftur tekist aš taka hluti śr samhengi dustaš rykiš af gamalli umręšu um "heimgreišslur"og fengiš fagfólk til aš halda žvķ fram aš žęr séu til žess fallnar aš koma konum śt af vinnumarkaši. Hér eru hlutirnir teknir alvarlega śr samhengi.

Foreldragreišslurnar sem borgarstjóri kynnti eru frekar eins konar mįlamišlun frį borginni. Žęr gefa til kynna aš viš viljum og teljum žaš skyldu okkar veita žessum börnum žjónustu. Į mešan viš getum ekki bošiš žjónustuna žį viljum viš koma til móts viš foreldrana sem bķša - enda teljum viš įsamt žeim aš lķtiš jafnręši sé ķ žvķ aš sumir fįi plįss og nišurgreišslur en ašrir hvorugt. Foreldrar sem bķša eftir žjónustu fyrir börn sķn eru į leiš śt į vinnumarkaš eša til annarra starfa sem žeir kjósa sér. Vonandi getum viš meš žessu móti aušveldaš žessum fjölskyldum aš gera rįšstafanir žar til barniš kemst inn. Nęr vęri aš kalla žessar greišslur žjónustutryggingu eša bišgreišslur.   

Nś er haldiš fram aš meš žessu vęrum viš aš taka skref aftur į bak ķ kynjabarįttu! Žaš er ekki rétt! Konur og karlar žurfa aš koma börnum sķnum fyrir til aš komast śt į vinnumarkašinn. Ķ dag standa margir ķ žeim sporum aš komast hvergi, foreldrar žurfa aš skiptast į aš męta ķ vinnuna, hafa fengiš fjölskyldu og vini til ašstoša sig, žeir sem geta taka vinnuna meš heim eša vinna į kvöldin til aš sinna störfum sķnum. Žetta vandamįl slęr einstęša foreldra illa og sérstaklega žį sem ekki hafa hįar tekjur. Greišslurnar eru til žess fallnar aš greiša fyrir žessum hópi foreldra aš aušvelda žeim aš takast į viš bišina eftir žjónustu.

 


Rafręn žjónusta - Ķsland ķ fallsęti

Ķ gęr var haldinn fundur į vegum Skż sem bar heitiš "Ķsland ķ fallsęti?". Žarna var veriš aš vķsa til samanburšar į rafręnni žjónustu hins opinbera milli rķkja. Skemmst er frį žvķ aš segja aš nišurstöšurnar sem Eggert Ólafsson, MPA, kynnti eru engan veginn įsęttanlegar og opinberar stofnanir į Ķslandi verša aš taka sig į til aš standa žann samanburš. Ķ sögulegu samhengi hafi Noršurlönd og žar į mešal Ķsland dregist aftur śr öšrum rķkjum į tķmabili en žau hafi hins vegar tekiš sig į og verma nś sęti ofar į listunum en Ķsland sem situr meš rķkjum sem ekki eru žekkt fyrir sömu lķfsgęši og hér mį finna. 

Fundurinn var afar fróšlegur og fyrirlesarar meš góšar kynningar. Fram kom hjį fulltrśa Reykjavķkurborgar, Įlfheiši Eymarsdóttur aš žrįtt fyrir aš samanburšurinn viš önnur rķki gęfi ekki betri nišurstöšur vęri żmislegt unniš. Erfišara vęri aš koma rafręnni žjónustu upp žar sem um geysimikla samhęfingu milli innri kerfanna er aš ręša. Įšur en hęgt vęri aš koma upp rafręnu žjónustuferli žurfi aš ašlaga kerfin og um mismikiš flękjustig getur veriš aš ręša. Žį mętti einnig segja aš fįmenniš hefši nokkuš aš segja um hęgfara žróun rafręnnar žjónustu og ķ okkar "fķsķska" heimi vęri svo mikil nįlęgš viš žjónustu aš ekki vęri sami žörf į aš bęta śr žessu og annars stašar. 

Žį kynnti Gušfinna S. Bjarnadóttir, alžingismönnum, vinnu viš stefnumótun rķkisstjórnarinnar sem nś er ķ vinnslu. 

Ég hef unniš lengi ķ "rafręna geiranum" og oft velt žvķ fyrir mér af hverju žetta taki svona langan tķma aš koma upp rafręnni žjónustu og/eša aš bęta žį žjónustu sem komin er upp. Aš mķnu mati hefur žar mikiš aš segja fyrirbęriš "dauši tķminn". "Dauši tķminn" lżsir sér žannig aš žeir sem eiga aš vera aš gera eitthvaš eru aš bķša. Ķ žessu samhengi lżsir žetta sér svona rķkisstofnanir bķša eftir rįšuneytunum, rįšuneytin eftir žvķ hvaš hin rįšuneytin ętla aš gera, hin rįšuneytin eftir žvķ hvaš erlend rįšuneyti ętla aš gera, litlu sveitarfélögin eftir žeim stóru, stóru eftir hver öšru eša eru of upptekin af annarri vinnu sem hinir žurfa ekkert aš vera aš bķša eftir. 


Yngstu börnin ķ forgang

Nżr meirihluti ķ borginni setur žjónustu viš yngstu börnin ķ forgang. Starfsmannavelta hefur hrjįš leikskólana sķšustu 3 įr og komiš nišur į hversu mikla žjónustu hefur veriš hęgt aš bjóša fjölskyldum. Žetta hefur haft įhrif į vinnuumhverfi starfsfólks sem hefur engu aš sķšur af dugnaši og jįkvęšni tekist į viš vandann. Mešalaldur barna sem bošiš er komast aš hefur hękkaš og sumar fjölskyldur hafa žurft aš męta  skertri žjónustu og žurft aš hverfa af vinnumarkaši sem žvķ nemur. Nżr meiri hluti mun bregšast viš žessu įstandi til hins betra.

Įętlun nżs meirihluta er žrķžętt: 

 Ķ fyrsta lagi  veršur unniš aš fjölgun rżma ķ borgarreknu leikskólum ķ eldri hverfum borgarinnar og fjölgun deilda til aš koma til móts viš kröfur um aukinn dvalartķma barna og fjölgun yngri barna ķ leikskólum borgarinnar.

Ķ öšru lagi er gert rįš fyrir žvķ aš taka ķ notkun glęsilega nżja  leikskóla ķ nżbyggingarhverfum borgarinnar viš Įrvaš ķ Noršlingaholti, ķ Ślfarsįrdal og į Vatnsmżrarsvęši.   Vel heppnuš hugmyndasamkeppni um hönnun leikskóla skilaši borginni žremur glęsilegum teikningum af leikskólum framtķšarinnar žar sem tekiš var miš af žörfum barna og starfsmanna į 21. öld. 

 Ķ žrišja lagi munu įętlanir leikskólasvišs gera rįš fyrir aš auka val foreldra į žjónustu fyrir allra yngstu börnin žannig aš ķ boši sé fjölbreytt og traust žjónusta viš foreldra meš börn frį eins įrs aldri.  Ķ žessu felst aš styrkja annars vegar eftirsótta žjónustu sem nś er ķ boši en af skornum skammti, lķkt  og dagforeldražjónustu og žjónustu einkarekinna leikskóla fyrir yngstu börnin en bjóša um leiš upp į fleiri śrręši til aš fjölga valmöguleikum į žjónustu fyrir foreldra sem byggjast į ólķkum žörfum barna.  Gert er rįš fyrir verulegum fjįrmunum ķ žessa žjónustu į nęstum žremur įrum en teknar hafa veriš frį stighękkandi fjįrhęšir į tķmabilinu allt aš 400 milljónum króna til aš męta auknum śtgjöldum vegna žessa.  Śtfęrslur į žessum hugmyndum verša kynntar betur į nęstunni žegar leikskólarįš Reykjavķkurborgar hefur um žęr fjallaš. 

Til višbótar viš žessa žrjį liši eru fjölmörg verkefni framundan į nęstu žremur įrum til aš byggja upp betri og faglegri starfsemi ķ leikskólum borgarinnar.   Stefnt er aš fleiri verkefnum til aš fjölga fagfólki ķ skólana og ķ stéttina almennt og aš nżta sveigjanleika sem er bošašur ķ frumvarpi til laga um leikskóla sem nś liggur fyrir į žingi.   Unniš er aš endurskošašri stefnu um sérkennslu fyrir leikskólana og ķ kjölfariš verša sett markmiš um framkvęmd hennar.  Samręmd innritun fyrir alla žjónustu sem borgin kostar eša nišurgreišir er forgangsverkefni į nęstu misserum.  Meš samręmdri innritun veršur ašgengi foreldra aš žjónustu og upplżsingaflęši til foreldra bętt verulega.   Žį mį nefna spennandi verkefni eins og barnahįtķš  ķ samstarfi viš menningar- og feršamįlasviš og nżja hugsun ķ gęsluvallarmįlum.


Leikskólastefna sķšasta įratugs leiddi ekki af sér nógu fjölbreytt né sveigjanlegt kerfi.

Į umręšum ķ borgarstjórn kom fram stefna meirihlutans ķ žjónustu viš yngstu börnin. Fram kom aš žörf er į aš hverfa frį R-lista stefnu ķ žjónustu viš yngri börnin ķ Reykjavķk.

Ašalvandamįliš sem höfum įtt viš aš eiga ķ ženslunni sem hefur leitt af sér manneklu og mikla starfsmannaveltu ķ leikskólum ķ borginni er hversu lķtill sveigjanleiki er ķ žjónustu viš yngstu börnin. Stefna R-listans var sś aš einblķna į aš koma öllum börnum ķ borginni ķ žjónustu hjį leikskólum borgarinnar og žaš kerfi var byggt upp meš sóma en önnur lįtin lönd og leiš og lķtiš gert ķ žvķ aš byggja žau kerfi upp hvaš žį aš reyna aš halda žeim viš. 

Žegar meirihlutaskipti uršu ķ borginni voriš 2006 var dagforeldrakerfiš į undanhaldi og dagforeldrum hafši fękkaši ört žrįtt fyrir aš foreldrar vęru mjög įnęgšir meš žjónustuna. Žaš fagfólk sem kaus frekar einkarekstur žurfti aš berjast fyrir daufum eyrum aš umbótum og sanngjörnum greišslur til rekstursins sem nś hafa veriš leišréttar aš nokkru leyti. Enn žarf aš vinna aš umbótum. Į nęstunni mun meirihlutinn ķ borginni kynna til hvaša ašgerša veršur gripiš į kjörtķmabilinu.

 


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband